İzmir'de hafriyat sahaları ormana dönüşüyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kontrollü depolama ile kaçak dökümleri engellerken, ömrünü tamamlayan alanlarda 106 bin 390 fidan dikerek yeşil alan oluşturdu.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kent genelindeki inşaat ve altyapı projelerinden çıkan hafriyat toprağının kontrolsüz şekilde doğaya bırakılmasını engellemek için çalışmalarını sürdürüyor. Egeşehir AŞ Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen süreçte, hafriyat toprağı belirlenen sahalara kayıtlı ve denetimli biçimde taşınıyor. Bu yöntemle, hafriyatın tarım arazileri, dere yatakları ve ormanlık alanlara gelişigüzel dökülmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor. Kontrolsüz dökümlerin yalnızca çevre kirliliğine değil, farklı atıklarla karışması durumunda toprak ve su kaynaklarının tahribatına da yol açabildiği belirtiliyor.
Yerel Haber'de yayınlanan habere göre, Orman Genel Müdürlüğü'nden 5 yıllığına devralınan Kemalpaşa Sütçüler Hafriyat Toprağı Depolama Sahası, belediyenin en aktif kullanılan alanı olarak dikkat çekiyor. 154 bin 743 metrekarelik kapasiteye sahip bu sahaya Kasım 2025'ten itibaren 1 milyon 86 bin 300 ton hafriyat toprağı kabul edildi. Söz konusu dönemde sahaya 42 bin 263 araç giriş yaptı. Günlük ortalama 250 ila 400 aracın giriş yaptığı alanda denetimler, araçlar henüz sahaya ulaşmadan başlatılıyor.
Hafriyat üreticileri ve nakliyeciler, Hafriyat Yönetim Bilgi Sistemi üzerinden kayıt oluşturuyor. Taşınacak malzemenin kaynağı, ada-parsel bilgisi, miktarı ve araç detayları sisteme işleniyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi ekiplerince belgeler onaylandıktan sonra taşıma işlemi başlıyor. Plaka tanıma sistemleri ve kantar üzerindeki kameralar aracılığıyla araçların taşıdığı yükler kontrol ediliyor. Kamyonların dorselerindeki brandalar açılarak malzemenin niteliği inceleniyor. Toprak altında sakıncalı malzeme tespit edilmesi halinde, kamyon sahadan ayrılmadan yük iş makineleriyle boşaltılıp geri gönderiliyor. Böylece yalnızca uygun nitelikteki hafriyatın sahaya kabul edilmesi sağlanıyor.
Çevre Koruma ve Kontrol Müdürü Sinem Çok, alanın kapasitesinin 5 milyon metreküpün üzerinde olduğunu ve mevcut kapasitenin yaklaşık yarısının kullanıldığını ifade etti. İzmir'in çeşitli noktalarında yeni saha arayışlarının devam ettiğini belirten Çok, kaçak dökümlerin engellenmesi ve dijital veri altyapısının oluşturulmasının öncelikli hedefler arasında yer aldığını vurguladı. Çok, konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Bu sahalar oldukça önemli. Amacımız kaçak dökümleri engellemek, vatandaşı yasal sahalara yönlendirmek. İkincisi dijital veri altlığı hazırlamak istiyoruz. Şehrin hangi bölgesinden ne kadar miktarda geliyor, bunu belirleyebilmek istiyoruz. Kurumsal bellek oluşturmak istiyoruz" dedi.
Sinem Çok, kaçak dökümlerin sadece görüntü kirliliği yaratan bir sorun olarak görülmemesi gerektiğine dikkat çekti. Atıkların dere yatakları, orman alanları veya kullanılmayan tarım arazilerine dökülmesinin ciddi çevresel riskler taşıdığını belirten Çok, "Bu atıklar önce dere yataklarına, orman alanlarına veya kullanılmayan tarım arazilerine dökülüyor. Başta görüntü kirliliği ve çevre kirliliği oluşturuyor. Bu sadece hafriyat toprağı değil, inşaat yıkıntı atığı, asbest sıkıntısı var. Karışık malzeme geldiğinde yer altı sularına, dolayısıyla günlük kullandığımız şebeke suyuna, deniz sularına varana kadar her şeyi etkileyebilecek durumda. Dolayısıyla kaçak döküm kentler açısından büyük bir sıkıntı. Kaçak döküm konusunda hepimizin bilinçli olması gerekiyor" ifadelerini kullandı.
Sütçüler'deki sahanın geçmişte taş ve maden ocağı olarak kullanıldığını hatırlatan Çok, alanın kullanım ömrü dolduğunda veya süresi bittiğinde ağaçlandırılarak Orman Bölge Müdürlüğü'ne teslim edileceğini açıkladı. Çok, "Sahanın kapasitesi dolduğunda veya süresi bittiğinde, bahçe toprağı döküp ağaçlandırıp Orman Bölge Müdürlüğü'ne bir orman alanı olarak teslim edeceğiz. Daha önceden taş ocağı, maden ocağı olan alanları böylelikle geri kazandırmış olacağız. Zaten koca bir obruk halinde devralıyoruz biz burayı. Orası eski haline geri dönsün diye oradayız. Dolumlar da Orman Bölge Müdürlüğü'nden aldığımız izinler doğrultusunda yapılıyor. Nihayetinde obruk gibi açılmış, muhteviyatı bozulmuş alanı biz tekrar ağaçlandırarak halkın, vatandaşın kullanımına geri sunmuş oluyoruz" şeklinde konuştu.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Sütçüler'in yanı sıra Menderes Küner, Ataköy, Dikili Deliktaş ve Bergama'daki depolama sahalarıyla kontrollü faaliyetlerini sürdürüyor. Menderes Küner Sahası 73 bin metrekare, Ataköy 24 bin 750 metrekare, Dikili Deliktaş Sahası ise 16 bin metrekare kapasiteye sahip. Dikili Deliktaş sahası 4 Mayıs 2026'da aktif hale getirildi. Bergama'da da 122 bin metrekarelik bir alan belirlendi. Bu sahaların etkin kullanımıyla hafriyatın güvenli yönetimi ve çevresel olumsuz etkilerin azaltılması amaçlanıyor.
Ömrünü tamamlayan döküm sahaları ağaçlandırma çalışmalarıyla yeniden doğaya kazandırılıyor. Kent genelinde bugüne kadar toplam 963 bin 624 metrekarelik alanda 106 bin 390 fidan dikildi. Ağaçlandırma süreci Kasım 2012'de Evka-7 Döküm Sahası'nda başladı. Kırıklar, Bornova Gökdere, Urla 565 Nolu Bölme Güzelbahçe Yelki, Fatmacık Kayası, Şeytanderesi, Berbersalih Tepesi ve son olarak Şubat 2026'da Yelki Çalıca Tepe Döküm Sahası'nda fidan dikim çalışmaları tamamlandı.
TürkAta Haber Ajansı
İzmir Gündemi